Europese meerjarenbegroting is niet ambitieus voor RD&I investeringen voor bedrijven en kennisinstellingen

Europese meerjarenbegroting is niet ambitieus voor RD&I investeringen voor bedrijven en kennisinstellingen

De Vlaamse universiteiten en onderzoeksinstellingen hadden Europees raadsvoorzitter Charles Michel in een open brief opgeroepen om leiderschap te tonen tijdens de begrotingsonderhandelingen op 17 juli 2020. Helaas werd aan deze oproep geen gehoor gegeven. De Europese meerjarenbegroting (tot 2027) werd op dinsdag 21 juli, na 4 dagen onderhandelen, vastgelegd. En vooral het onderzoeks-, ontwikkelings- en innovatiebudget (RD&I) krijgt klappen.

Horizon Europe

Horizon Europe, de opvolger van Horizon 2020 is de dupe. Het Europees Parlement had voor dit onderzoeks- en ontwikkelingsraamwerk een budget van 120 miljard euro gevraagd. Uiteindelijk werd er afgeklokt op 75,9 miljard euro. Dit is ongeveer gelijk aan het budget voor Horizon 2020. Rekenen we de indexering erbij dan gaat het budget er in feite dus op achteruit.

Zeker in het Covid-19 tijdperk en de bijhorende economische onzekerheid (om het woord crisis niet te gebruiken) zou een vergroting van het onderzoeks- en innovatiebudget een sterk en gewenst, signaal zijn. 2/3de van de Europese economische groei is immers rechtstreeks terug te brengen naar onderzoek & ontwikkelings-investeringen, samen goed voor een stijging van de productiviteit van 15%. Investeren in onderzoek en ontwikkeling is dus duidelijk een belangrijk element in economische groei en welvaart. Net elementen waar we naar op zoek zijn na een lockdown en de bijhorende economische malaise. Bovendien zijn er nog andere nadelen verbonden aan deze budgetreducering:

  • Het naar beneden schroeven van het onderzoeks- en ontwikkelingsbudget ondermijnt bovendien onze weerbaarheid voor een eventuele nieuwe pandemie. Denk maar aan alle (medische) innovaties die de afgelopen 3 maanden gelanceerd zijn in de strijd tegen Covid-19. Minder budget betekent simpelweg minder daadkracht tegen een dergelijke pandemie.
  • Daarnaast zorgt deze besparing ook voor een terugval van de Europese R&D-positie op globaal vlak. De achterstand ten opzichte van andere regio’s zal enkel groeien en zo onze toekomst hypothekeren. De Europese technologische soevereiniteit en de digitale & groene transitie komen in het gedrang en zullen niet verwezenlijkt kunnen worden zonder extra, bijkomende investeringen.
  • Ten slotte betekent deze vermindering ook dat er minder kennisoverdracht zal zijn binnen de Europese Unie. Verschillende Europese onderzoeksprojecten zullen minder middelen, expertise, kennis en infrastructuur kunnen gebruiken waardoor complexe R&D projecten, die niet mogelijk waren op nationaal niveau en waarvoor een internationale samenwerking nodig was, niet door kunnen gaan. Bijkomend bestaat ook het risico dat er een innovatiekloof groeit tussen landen of regio’s binnen de EU, met alle gevolgen van dien.